De Twaalf Heilige Nachten

Enkele reflecties als introductie voor de Twaalf Heilige Nachten 

 

 

 

 

Beste allemaal,

We bewegen nu in de donkerste tijd van het jaar en kosmisch gezien nu ook in de spannendste tijd van het jaar. Saturnus en Jupiter komen, terwijl Pluto toekijkt, heel dicht in elkaars nabijheid en het gebeurt gedurende de geschiedenis van de mensheid maar heel zelden dat ze elkaar zo dicht naderen. Wat dit dan nu voor ons betekent valt af te wachten.

Maar op zijn minst kan je uitgaan van een grondige verandering die zich zal voltrekken, in welke vorm dan ook.

Een oud kerstverhaal over een ster die boven Bethlehem bleef stille staan situeert zich in de tijd waarin deze samenstand tussen deze twee grote planeten namelijk ook aan de orde was.

Een verhaal waarin ondanks alle dreiging door overheersing en onderdrukking de eerste tekenen van een nieuwe afstemming op diepmenselijke waarden zich in mensen belichaamt. 

Los van of dit verhaal wel of niet historisch, letterlijk of symbolisch wordt geduid.

“Zo boven zo beneden”, vertelt een oud wijs inzicht van Hermes Trismegistus.

De zon lijkt nu even te wachten alvorens haar nieuwe opgaande boog aan de hemel te starten en ze neemt ons onzichtbaar en ongrijpbaar mee in een tussengebied of een soort schemerzone: drie dagen wachttijd en stilstand waarin het oude ruimte schept voor het nieuwe. 

Midwinter.

Veel mensen ervaren in deze fase van het jaar een moeheid die moeilijk te vatten is en alleen in overgave haar bestemming vindt. 

Of in wachttijd kan worden geleefd of omgezet.

We kijken terug op een jaar vol onverwachte wendingen, die ons voor grote uitdagingen hebben gesteld. We hadden de vertrouwde dingen niet langer meer als ankerpunt en het leek zelfs of een perspectief op toekomst niet langer een evidentie was en nog altijd is.

Op het moment dat de lente aan de deur klopte werden we ineens gedwongen tot een heel andere beweging: tot een stilstand.

Deze tijd van het jaar was daarin niet dragend, integendeel, we stonden te springen om volop van het openbloeiende leven te genieten en het zonlicht volop in ons op te nemen. En vooral volop elkaar te zien en te ontmoeten en het leven te vieren.

We kwamen echter abrupt in een andere beweging terecht: het leven werd begrensd, minder beweeglijk, en vooral stiller. 

Mensen om ons heen, dierbaren werden soms ziek, heel erg ziek zelfs en velen stierven en uit alle hoeken van de medische wereld klonken woorden van onmacht. 

Er was geen middel om deze ziekte te bestrijden, noch kennis over de aard ervan.

Bij gebrek aan handvaten om te dealen met deze overweldigende ervaring lag paniek op de loer en haalde de mensen in.

Politici zaten met de handen in het haar en moesten op niet eerder geziene wijze, in urgentie, respons geven op wat onvoorzien aan alle terreinen van het leven raakte en ze ook bedreigde. 

Angst werd de gemene deler waarop overal ter wereld snelle beslissingen dienden te worden genomen, soms ongeacht de gevolgen ervan.

Het leven, soms zo bruisend, werd stil, stiller dan ooit.

In een lege stad, in een grote lege kathedraal, zong Andrea Bocelli met een dragend vibrato vol hoop de wereld toe.

Luisteren werd ineens belangrijker dan doen. 

Horen belangrijker dan zien. Inkeer belangrijker dan verkeer. En bovenal de vraag: hoe binnen deze begrenzing toch verbinding leggen en leven?

Ergens ver weg, in China, bleek een vleermuis de oorzaak van ons onheil te zijn.

We hadden twee zondebokken, China en een vleermuis en de grotere verbanden verloren we uit het zicht. 

De disbalans van het leven op aarde en de onachtzaamheid van de mensheid ten aanzien van deze disbalans.

Ondertussen zijn we vele maanden verder, twee seizoenen trokken aan ons voorbij en zelfs twee golven corona, en we bevinden ons nu op de brug tussen oud en nieuw.

Tussen wie we waren en wie we worden en alles wat daartussen ligt en vraagt om geacht te worden. Vooral het ongeziene, niet beluisterde deel van ons bestaan. 

Als we afstemmen op deze donkerte, dit wachten, dat de zon en de kosmos ons spiegelen, dan lijkt het of we nu de kans krijgen om van de donkerte te leren hoe zij samen met het licht, deel van het leven is. Door haar niet langer te ontkennen en te veronachtzamen. 

Of te laten overschaduwen door het licht dat we menen zelf uitgevonden te hebben, dat iets anders is dan het natuurlijke licht en de lichtvonk van het leven, die in deze dagen in ons een impuls krijgt waardoor we kunnen ervaren dat we gedragen worden door grotere krachten dan wij kunnen overzien, inschatten of weerspiegelen.

De vleermuis verlaat haar grot, de donkerte, om haar voedsel te zoeken, maar wat ze van de donkerte leert wordt haar navigatiesysteem om zelfs in het donker haar weg te vinden. Ze spiegelt door haar goed ontwikkeld sensorisch vermogen een innerlijk zien: en wat dit toevoegt aan alles wat met uiterlijke ogen kan worden waargenomen. 

Zij bracht ons geen corona, wij verstoorden haar leefgebied, zij bracht en brengt ons een spiegel voor het vermogen om in het donker te navigeren, ook als het licht als gids niet in de buurt is, of als moeilijke leefomstandigheden ons uitdagen om uit niets, uit het onbekende kracht te putten om een nieuwe invulling te kunnen geven aan waar we voor staan. Vooral als het oude niet langer een anker blijkt te zijn.

En we veilige oorden moeten verlaten om nieuwe te exploreren en te ervaren dat angst meer dan een afschrikkende vijand een gids kan zijn om veilig te navigeren.

De Duitse Rijnlandse mysticus Meister Eckhart schreef: “Ik had eens een droom en hoewel ik een man ben, was ik in die droom in verwachting. 

Ik was in verwachting van het Niets. En uit dit Niets werd God geboren.”

De kosmos spiegelt ons dat in deze Midwinter, drie dagen wachttijd nodig zijn om uit het Niets, het donker, tot het licht, tot ontwaken te komen.

Dante Alighieri, schreef dat hij in het midden van zijn leven in de donkerte een sprankel licht vond.

Het nieuwe dat we nodig hebben om het oude om te zetten of in een ander perspectief te leven, vraagt meer dan toepassen van oude inzichten: het vraagt een verandering in ons verhouden naar.  Een andere manier van zien en invoelen en creatief toepassen van alles wat we in dit veranderd perspectief in het zicht krijgen. Wat uit nieuwe ervaringen voortkomt, uit de onbekende regionen van onze menselijke geest, waarin ruimte en tijd, voorbij de grenzen van het voorspelbare bewegen.

Einstein getuigde al heel helder dat we met ons oude bewustzijn geen nieuw bewustzijn kunnen voortbrengen. Maar aan nieuw bewustzijn gaan nieuwe ervaringen vooraf. Een sensorisch verkennen van. Een innerlijk gewaarworden van. Een innerlijk zien van wat niet altijd direct aan het licht komt.

 

Als we ook zoals het bij deze fase van het jaar hoort de balans opmaken, dan kunnen we nu al in alle eerlijkheid zeggen dat corona ons buiten hinder en pijn beschenkt met meer medemenselijkheid. En dat we bovendien veel meer dan voordien aangewezen zijn op de kracht van onze verbeelding om in huidige crisistijden het hoofd boven water te houden. En dit doe je niet alleen, maar door samen krachten te bundelen. En door verbeelding als instrument te leren inzetten voor verandering. Verbeelding maakt deel uit van dit innerlijk in het zicht krijgen van.

Het was Sri Aurobindo, een wijsgeer uit India, die vele jaren geleden voorspelde dat we een instrument nodig hebben om ons, verspreid over de wereld, samen af te stemmen op. Waarin verborgen geestelijke vermogens hun uitdrukking en toepassing vinden.

Zoals de computer ons nu mogelijkheden geeft die we in de toekomst in ons zelf zullen moeten ontwikkelen. 

Vermogens die we maar leren aanspreken als we ze nodig hebben zoals nu. In tijden van nood. Soms gedwongen door ziekte of pijn of andere ingrijpende ervaringen. Zo kunnen we nu samen door dit instrument online mede getuige zijn van de intieme ontmoeting van planeten en mensen. Zo boven, zo beneden. 

Het lijkt dan dat we onszelf ook in een groter perspectief aanschouwen overeenkomstig deze kosmische wet. Sri Aurobindo zei het in een tijd dat er niet eens een computer was, maar hij had wel inzicht en ervaring wat betreft de hogere vermogens van de geest.

Nieuwe vormen van communicatie ontstaan en open nieuwe mogelijkheden en in deze omstandigheden vraagt dit nog meer openheid en bereidheid om zich te verplaatsen in de leefwereld van de ander.

Sterker nog, door het beeld komen we in de leefwereld van de ander en worden we getuige van de context waarin hij leeft. Het perspectief waarin we de ander waarnemen vergroot.

We zijn dus letterlijk aan verruiming toe, want het perspectief dat we tot dusverre hanteerden sluit teveel uit. Het gaat nu wezenlijk om samenvoegen. Dingen anders ordenen dan we tot dusverre geneigd waren om te doen. Spelen met vormen en ze niet bevriezen. Ze zien en leven als creatieve processen.

De Ierse broeder Richard Hendrick schreef middenin de lock-down in afstemming deze woorden:

“Overal in de wereld gaan mensen vertragen en reflecteren.

Overal ter wereld kijken mensen naar hun buren op een nieuwe wijze.

Overal over de wereld ontwaken mensen tot een nieuwe realiteit.

Tot hoe groot we werkelijk zijn.

Tot hoe weinig controle we hebben over.

Tot wat er werkelijk toe doet.

Tot liefde.

Dus laat ons bidden en ons herinneren dat:

Ja, er is angst,

Maar daarom hoeft er geen haat te zijn.

Ja, er is eenzaamheid.

Maar daarom hoeven we niet alleen te zijn.

Ja, er is paniek 

maar daarom hoeven we nog niet gemeen te doen.

Ja, er is ziekte.

Maar daarom hoeft de ziel niet ziek te zijn.

Ja, er is dood.

Maar er kan zich altijd in liefde hergeboorte voltrekken.

Wees waakzaam op de keuze die je nu maakt voor de wijze waarop je nu het leven leeft.

Adem vandaag.”

 

We willen daarom in een perspectief van veranderingen die zich buiten en in ons voltrekken de Twaalf Heilige Nachten ingaan. Met een open geest.

Want net na die drie dagen wachttijd, verrast de zon ons op Kerstmis met haar uit het Niets ontsprongen licht dat op de aarde schijnt. Zelf is zij een lichtpunt in een veel groter lichtend heelal als belichaming van een onnoembaar Licht.

In de traditie van de Heilige Nachten die zich vooral op het platteland heel lang in allerlei rituelen uitdrukte, is deze tijd uiterst geschikt om de kwaliteit van de donkere zijde van het leven, waar de nacht en de maan symbool voor staan, te omarmen. Omdat volgens de oude tradities de nacht ons kan inwijden in hoe we ons naar het licht kunnen verhouden of anders gezegd hoe we onze vermogens kunnen aanspreken om het leven vorm te geven. Maar dan wel in resonantie met wat de aarde en de mensheid dient. Het is door schaduw dat we naar het licht worden geleid als we ons van donker naar licht begeven. 

Een groter geschenk kan de mens zichzelf niet geven dan lichtdrager te zijn in een wereld waarin de donkerte als schoot wordt geleefd voor nieuwe inspiratie en bijgevolg ook nieuwe perspectieven.

Ik eindig dan ook graag met deze woorden van Rilke.

“Zachte vriend die van zo ver komt.

Voel hoe adem meer ruimte om je heen creëert.

Laat de donkerte een klokkentoren zijn

en jij de klok. Als je luidt.

Wat jou slaat wordt ook jou kracht.  

Beweeg achter en voorwaarts in de verandering.”

 

Ook wij gaan hier in Huize Poustinia mee in de beweging van stille afstemming op de Heilige Nachten. Echter zonder druk of verwachting.

We openen ons voor wat zich toont vanuit de diepte van het Ongeziene aanwezig alomtegenwoordig Zijn.

We wandelen met je mee doorheen de Nachten en sturen jou gespreid over deze donkere en lichtende dagen enkele keren een impuls als uitnodiging tot.

En als je iets van ons krijgt, gebruik dit naar eigen aanvoelen als een lichtpunt op je tocht doorheen deze nachten. 

Ik wens jou alvast een ster aan de hemel die jou zachtjes wenkt om op weg te gaan en te blijven stappen, al valt er tussen iedere stap een rustpunt, die de volgende stap beademt en draagt.

Geef je mailadres door vóór Kerstavond zodat we jou via een mail een impuls kunnen sturen die je als een vervolg op deze Heilige Nachten introductie kan lezen. Want de impulsen worden niet via de nieuwsbrief verspreid maar via de rubriek over Heilige Nachten op de site van Poustinia.

Hartelijke Midwintergroet,

© Huguette.

 

 

Meld je aan met je E-mailadres en blijf automatisch op de hoogte van ons nieuws: